gratis culi-literatuur

Ik ben de komende week er even niet en zal jullie achter laten met wat fijne culi-literatuur. Die je wel online moet lezen of zelf even in een word-documentje moet plakken en dan evt uitprinten (ik houd me aanbevolen ;-).Â

Zowel Zestz als Jürgen maakten mij attent op het bestaan van de DBNL, de digitale bibliotheek van Nederland. Zo vond ik Wina Born’s “Eten door de eeuwen: De geschiedenis van de culinaire cultuur” en J.W.F. Werumeus Buning’s “100 avonturen met een pollepel”, die online en gratis te raadplegen zijn.Â
Natuurlijk werd ik nieuwsgierig en ging ik op zoek naar andere culinaire boeken in deze database. En ik vond “De volmaakte Hollandsche keuken-meid”, hét kookboek van de 18e eeuw en “De keuken van de late Middeleeuwen: Een kookboek uit de Lage Landen” van Ria Jansen-Sieben en Johanna Maria van Winter. Maar wellicht zijn er meer?

proeven

proeven dina cheneyEn naast de tas vol “lekkernijen”, kregen we een paar weken later ook het boekje Proeven van Dina Cheney van de uitgever de Culinaire Almanak toegestuurd. Een leuk en toepasselijk cadeautje. In het boekje geeft Dina Cheney allerlei tips om zelf een proeverij van: wijn, chocolade, kaas, honing, thee, olijfolie, vleeswaren, balsamico-azijn, appelen en bier te organiseren. Voor vrienden, voor collega’s of gewoon lekker voor jezelf.
Na een inleiding over het proeven zelf spreekt Dina Cheney de hoop uit dat je daardoor de mooiste smaken en de mooiste produkten leert kennen. “In de diepte proeven” noemt zij het, zodat je je eigen smaakvoorkeuren beter leert kennen. En dan over naar het organiseren van de proeverijen zelf. Van elk van de negen producten wordt eerst een uitgebreide inleiding gegeven. De herkomst, hoe het geproduceerd wordt en in welke varianten het product voor komt, je leest het allemaal. Daarna geeft ze tips over hoe je de beste keuze maakt voor je proeverij. En natuurlijk geeft ze een paar eenvoudige recepten voor begeleidende gerechtjes. Zoals dadels gevuld met gorgonzola en spek als voorafje aan de chocolade-proeverij, een dipsausje van spinazie en parmezaan bij de wijn-proeverij, gekarameliseerde nootjes bij de kaas en sandwiches bij de proeverij van thee. En ieder hoofdstuk eindigt met een voorstel voor de te proeven soorten of merken, tips over hoe je het betreffende product het beste kunt proeven en natuurlijk een proef-formulier.
Zelf had ik het boekje waarschijnlijk nooit gekocht, maar het ligt naast mijn bed, want leerzaam is het zeker! En daarbij, ik vind het een leuk idee om een etentje eens op te luisteren met een kleine proeverij, dus dat zal ik zeker eens gaan doen.

olijven in een krokant jasje

Hoewel Anka en Wil Jansen schreven dat we “geen reiskostenvergoeding, onkostenvergoeding of smartengeld [zouden krijgen], gewoon een gekke dag die je meegemaakt wilt hebben.” kregen we toch een aandenken mee. Een tas vol potjes, flesjes, pakjes en zakjes geproefde producten. En omdat ik als één van de laatsten vertrok, kreeg ik zelfs twee tassen mee. Met als gevolg dat mijn kast uitpuilt van de potten olijven en mosterd, flessen olijfolie en azijn, en dat ik genoeg pakken rijst heb om een heel weeshuis van eten te voorzien. Alleen moet ik dan wel een mix maken van parboiled-, jasmijn-, sushi-, zilvervlies- en snelkookrijst.

tas proeverij

En vooral met die olijven zit ik in de maag. Het zijn allemaal van die kleine krengen die, gevuld met een stukje paprika, in het zuur zijn ingelegd. Jek! Geef mij maar van die grote stevige groene uit de olie, al smaken mij de Griekse roodpaarse Kalamanta’s ook. Die zijn lekker om zo te snoepen. Alle andere olijven moet je, wat mij betreft, goed verstoppen, bijvoorbeeld in een krokant jasje.Â

* olijven (en dan juist van die kleine zachte uit ‘t zuur)
* 1 ei
* bloem, paneermeel
* olijfolie

Laat de olijven uitlekken en dep ze zo goed en kwaad als het kan droog.
Maak drie schaaltjes. Eén met bloem, één met het losgeklopte ei en één met de paneermeel.
Haal de olijven achtereenvolgens door de bloem, het ei en de paneermeel en klop ze een beetje af. Prik de olijven daarvoor op een gebaksvorkje of gebruik cocktailprikkertjes.
Verwarm een flinke scheut olijfolie in een koekenpan en bak daarin op middelmatig vuur de olijven tot het jasje krokant is.
Zowel koud als warm lekker.

Soms …

… is er een Restaurantweek en kan je goedkoop een nieuw restaurant leren kennen.
… zou je dan willen dat je een andere keuze hebt gemaakt.
… is de naam van het restaurant waar ik met Meneer Eediete naar toe ging.
… word je vantevoren door een vriendin aangeraden om je niet te ergeren aan de bediening.
… blijkt dat toch tamelijk onmogelijk.
… moet je je na binnenkomst tamelijk verloren voelen als je middenin de zaak te wachten wordt gezet.
… zijn er diverse tafeltjes vrij, maar mag je daar niet uit kiezen.
… begrijp je niet waarom dat is, maar je accepteert het maar.
… is dat niet het enige dat je de wenkbrauwen doet fronsen over de bediening.

… heeft het restaurant een gelegenheidsmenu dat je de keuze geeft uit 3 voor-, 5 hoofd- en 2 nagerechten.
… vergeten ze dan de vegetariër en de visliefhebber daarbij niet.
… moet je daar dan ook je waardering voor uitspreken.
… wil je even niet met wijn beginnen, maar mag je dat van de bediening de rest van de avond ook niet meer drinken, aangezien de gereedstaande wijnglazen gelijk maar worden meegenomen.
… vraag je later om de ‘drank’-kaart om bij het eten een wijn uit te kunnen kiezen, maar begrijpt de serveerster absoluut niet waar je het over hebt.
… krijg je een erg vreemde amuse, die bestaat uit een glaasje met ganzelever en een ‘worst’ van ganzelever op wat ijsbergsla en daarbij een oester.
… is het eten heus aardig klaargemaakt.
… zijn de onderdelen van een gerecht echter zo sterk van smaak, dat je niet meer van een lekkere combinatie van de verschillende onderdelen met elkaar kunt spreken.
… vraag je je serieus af welk effect de kok had willen bereiken.
… valt de hele ervaring zo tegen dat je enigszins teleurgesteld, maar (daarom?) ook lacherig naar huis gaat.

… kies je ervoor om je recensie in dezelfde vorm te schrijven als het restaurant dat doet met de redenen om het nog eens te bezoeken.
… zet het restaurant die op een groot bord bij de uitgang en zet jou daar precies tegenover.
… hoef je niet eens te hopen dat jij wel mooie zinnen in correct Nederlands maakt.

soep van aardperen

Het is al weer een tijdje geleden dat ik een doosje met aardperen in mijn hand gedrukt kreeg met de opmerking ‘maak er maar iets leuks van en graag hoor ik wat je ervan gemaakt hebt’. En ik heb het uiteindelijk na lang dubben en te weinig tijd gehouden op een soepje.

* 1 ui, 500 gr aardperen, paar tenen knoflook
* 1 liter bouillon, 1 dl room
* olijfolie

Verwarm de oven voor op 200 gr.
Maak een pakketje van aluminiumfolie, doe daarin de tenen knoflook (nog in de schil!) met wat olijfolie en pof de knoflook in de oven tot de tenen helemaal zacht zijn. Knijp de tenen knoflook uit boven een klein schaaltje lekkere olijfolie en laat intrekken. Hoe langer hoe beter.
Verwarm wat olie in een ruime pan en laat daarin de gesnipperde ui zachtjes bakken.
Schil de aardpeer en snijd een klein stukje in plakjes en de rest in stukjes.
Doe de stukjes aardpeer erbij en laat even meebakken.
Voeg de bouillon toe en kook tot de aardperen gaar zijn.
Bak of frituur intussen de plakjes aardpeer goudgeel en knapperig.
Pureer de soep en haal ‘m eventueel nog door een zeef (handig is zo’n bolzeef, een XXL-theezeefje).
Voeg eventueel nog wat bouillon toe om soep wat vloeibaarder te maken
Voeg de room toe voor de smeuïigheid en smaak.
Haal naar wens de knoflook uit de knoflook-olijfolie.
Serveer de aardperensoep met de plakjes aardpeer en de knoflook-olijfolie.

rijk gevulde couscous

Vaak maak ik couscous heel eenvoudig klaar zonder er allerlei extra’s in te stoppen. Maar nu had ik zin in een luxe variant. Eigenlijk kan je het geen recept noemen want je kunt het helemaal aanpassen aan je eigen smaak. Dit is mijn smaak:

* 150 gr couscous
* handje rozijnen, 1 of 2 gedroogde abrikozen, 3 el zonnebloempitten, 4 el gepelde en ongezouten pistachenoten
* 2 el verse munt, 3 el platte peterselie, 1 tl venkelzaad, peper en zout

Hak de abrikozen heel fijn en wel ze met de rozijnen in kokend water (ca 10 min).
Bereid de couscous volgens aanwijzingen op de verpakking.
(Meestal moet je dan de couscous laten wellen in zoveel kokend water als de couscous kan opnemen. Mijn ervaring is dat je ook de niet-snelkookvarianten op deze manier kunt bereiden. Al duurt het wellen vaak wat langer en hebben ze iets meer vocht nodig).
Vijzel de venkelzaad (evt met een paar korrels ongemalen zeezout om het vijzelen wat te versnellen, zeker als je geen vijzel hebt met ruwe wanden, zoals ik).
Hak de munt en peterselie fijn.
Rooster de noten in een droge koekenpan tot ze hun geur gaan afgeven en iets kleuren.
Meng de noten, de zuidvruchten, de kruiden en de specerijen met de couscous.

En mijn geheime ingrediënt was deze keer het overgebleven restje van de marinade van de geroosterde pompoen.

geroosterde pompoen

Totaal inspiratie- en besluiteloos liep ik wat te dralen in de groentezaak. Tot ik een mooi klein flespompoentje zag liggen dat precies groot genoeg voor 2 personen was. Geroosterde pompoen met een rijk gevulde couscous en tja, waarom ook niet, die speklapjes die nog in de vriezer liggen, dat moest het worden! Dit deel van het gerecht, de geroosterde pompoen, heb ik al meerdere malen (ongeveer) op deze manier en ik was eigenlijk verbaasd dat ik er hier niet over verteld had. Dit keer maakte ik het zo:

* 1 kleine (fles-)pompoen of een halve gewone, 1 of 2 tenen knoflook
* 5 el olijfolie, 1/4 ingelegde citroen
* 6 blaadjes verse munt, 2 el platte peterselie, 1 el korianderzaad, 1 tl komijn, 1 tl gemberpoeder, 1/4 tl paprikapoeder, peper en zout

Verwarm de oven voor op 200 graden.
Snijd de pompoen doormidden, haal de pitjes eruit en snijd ‘m dan in parten.
Snijd de ingelegde citroen heel fijn, hak de knoflook, peterselie en de munt fijn en meng dit alles met de specerijen en olijfolie.
Smeer de parten pompoen in met de dressing en leg ze ongeveer een kwartiertje in de oven of tot ze zacht genoeg zijn.

verder terug in de tijd »